Revit và OpenBIM thường được nhắc đến cùng nhau nhưng không phải là hai khái niệm đồng nghĩa. Revit là một nền tảng BIM thương mại được sử dụng rộng rãi để tạo lập và quản lý mô hình, trong khi OpenBIM là phương pháp tiếp cận dựa trên các tiêu chuẩn mở nhằm tăng khả năng trao đổi thông tin giữa nhiều phần mềm khác nhau. Hiểu đúng mối quan hệ này giúp doanh nghiệp xây dựng quy trình BIM linh hoạt, giảm phụ thuộc vào một hệ sinh thái phần mềm và nâng cao hiệu quả phối hợp dự án.
Hiểu đúng bản chất: Revit là gì và OpenBIM là gì?
Để áp dụng Revit và OpenBIM hiệu quả, trước hết cần phân biệt rõ vai trò của phần mềm BIM với phương pháp tiếp cận BIM mở.
Revit – Phần mềm BIM thương mại phổ biến hàng đầu
Revit là nền tảng thiết kế và mô hình hóa BIM của Autodesk, được sử dụng rộng rãi trong các lĩnh vực kiến trúc, kết cấu, cơ điện và xây dựng. Khác với phần mềm CAD truyền thống chủ yếu tập trung vào hình học 2D/3D, Revit cho phép người dùng xây dựng mô hình chứa cả hình học và thông tin của các đối tượng công trình.
Mô hình Revit có thể bao gồm tường, sàn, cửa, cột, dầm, thiết bị MEP cùng nhiều thuộc tính liên quan như kích thước, vật liệu, mã hiệu, thông số kỹ thuật và dữ liệu phục vụ quản lý. Revit sử dụng các định dạng tệp riêng như .RVT đối với dự án và .RFA đối với Family. Đây là lợi thế khi các thành viên trong cùng một nhóm sử dụng Revit vì dữ liệu có thể được liên kết, chia sẻ và quản lý tương đối đồng bộ trong hệ sinh thái Autodesk.
Tuy nhiên, định dạng độc quyền cũng đặt ra yêu cầu về khả năng trao đổi dữ liệu khi dự án có sự tham gia của nhiều đơn vị sử dụng các phần mềm BIM khác nhau. Đây chính là một trong những lý do OpenBIM trở nên quan trọng.
OpenBIM – Triết lý và tiếp cận mở trong xây dựng
OpenBIM là phương pháp tiếp cận nhằm thúc đẩy khả năng trao đổi và phối hợp thông tin BIM dựa trên các tiêu chuẩn mở. Trong hệ sinh thái buildingSMART, IFC (Industry Foundation Classes) là một tiêu chuẩn quan trọng cho việc trao đổi dữ liệu mô hình.
Bên cạnh IFC, BCF (BIM Collaboration Format) hỗ trợ trao đổi thông tin về vấn đề, lỗi hoặc yêu cầu phối hợp mà không nhất thiết phải gửi toàn bộ mô hình gốc.
Mục tiêu của OpenBIM là giúp các bên có thể trao đổi thông tin ngay cả khi sử dụng những phần mềm khác nhau như Revit, Archicad hoặc Tekla. Vì vậy, OpenBIM không phải một phần mềm mà là cách tiếp cận hướng đến khả năng tương tác và tính mở của dữ liệu BIM.
Những hiểu lầm phổ biến về Revit và OpenBIM
Dùng Revit nghĩa là không làm OpenBIM
Đây là một hiểu lầm phổ biến. Revit vẫn hỗ trợ quy trình OpenBIM thông qua IFC, cho phép xuất, nhập và ánh xạ dữ liệu giữa các nền tảng khác nhau. Vì vậy, doanh nghiệp có thể sử dụng Revit để dựng mô hình và vẫn tham gia quy trình OpenBIM.
OpenBIM sẽ thay thế Revit
Revit và OpenBIM có vai trò khác nhau. Revit là công cụ tạo và quản lý mô hình BIM, còn OpenBIM là phương pháp và hệ thống tiêu chuẩn hỗ trợ trao đổi dữ liệu giữa nhiều phần mềm. Hai yếu tố này có thể kết hợp để xây dựng quy trình BIM linh hoạt.
Dùng IFC sẽ làm mất dữ liệu Revit
Việc chuyển mô hình Revit sang IFC có thể làm thay đổi một số cấu trúc hoặc thông tin riêng của Revit. Tuy nhiên, dữ liệu cần thiết vẫn có thể được bảo toàn nếu mô hình được chuẩn hóa và thiết lập Parameters, IFC Export Mapping phù hợp trước khi xuất. Doanh nghiệp nên xác định rõ dữ liệu cần trao đổi và cách ánh xạ ngay từ đầu.
Lợi ích khi kết hợp Revit với OpenBIM
- Tăng khả năng trao đổi dữ liệu: Giúp các bên (Kiến trúc, Kết cấu, MEP…) kết nối và làm việc mượt mà dù dùng các phần mềm khác nhau (Revit, Archicad, Tekla…) thông qua các định dạng tiêu chuẩn mở như IFC.
- Giảm phụ thuộc vào một nền tảng: Không bị gò bó bởi các định dạng file độc quyền, giúp dự án dễ dàng làm việc với nhiều nhà thầu, tư vấn và đơn vị chuyên môn đa dạng.
Hỗ trợ phối hợp & phát hiện xung đột: Cho phép đưa mô hình IFC vào các phần mềm phối hợp để kiểm tra hình học, không gian, từ đó phát hiện sớm các va chạm giữa các bộ môn trước khi thi công. - Lưu trữ & sử dụng dữ liệu lâu dài: Đảm bảo dữ liệu mô hình không bị lỗi thời theo phiên bản phần mềm, giúp Chủ đầu tư dễ dàng khai thác cho công tác vận hành, bảo trì và quản lý tài sản trong suốt vòng đời công trình.
Hướng dẫn áp dụng OpenBIM chuẩn xác trong Revit
Chuẩn hóa quy trình tạo model trong Revit ngay từ đầu
Muốn trao đổi dữ liệu OpenBIM hiệu quả, doanh nghiệp không nên đợi đến khi hoàn thành mô hình mới bắt đầu quan tâm đến IFC. Việc chuẩn hóa cần được thực hiện ngay từ giai đoạn thiết lập dự án.
Trước hết, cần thống nhất hệ tọa độ chung (Shared Coordinates) giữa các bộ môn để hạn chế sai lệch vị trí khi liên kết và trao đổi mô hình.
Tiếp theo là quản lý Parameters, Family, Category và cấu trúc dữ liệu một cách nhất quán. Tùy yêu cầu dự án, thông tin có thể được tổ chức dựa trên các hệ thống phân loại như OmniClass hoặc Uniclass.
Nếu dự án áp dụng ISO 19650, các quy định về đặt tên, cấu trúc thông tin, trách nhiệm và trao đổi dữ liệu cũng cần được xác định rõ trong quy trình BIM.
Thiết lập cấu hình IFC Export trong Revit đúng kỹ thuật
Khi xuất IFC từ Revit, cần lựa chọn IFC Schema phù hợp với yêu cầu dự án, chẳng hạn IFC2x3 hoặc IFC4.
Một nội dung quan trọng khác là IFC Export Mapping Table. Mapping giúp xác định cách các đối tượng hoặc Family trong Revit được ánh xạ sang các IFC Class tương ứng.
Ví dụ, một đối tượng trong Revit cần được xuất sang đúng nhóm đối tượng IFC để phần mềm nhận có thể hiểu và khai thác thông tin phù hợp.
Sau khi xuất, không nên chỉ kiểm tra xem mô hình 3D có hiển thị đúng hay không. Cần kiểm tra cả tọa độ, hình học, thuộc tính và Property Set để xác nhận dữ liệu được trao đổi đúng mục đích.
Quản lý trao đổi thông tin xung đột qua BCF (BIM Collaboration Format)
Trong quá trình phối hợp BIM, không phải lúc nào cũng cần gửi lại toàn bộ mô hình Revit chỉ để thông báo một vấn đề.
BCF (BIM Collaboration Format) cung cấp phương thức trao đổi thông tin về các issue trong quy trình phối hợp BIM. Thông tin có thể liên quan đến vị trí, góc nhìn, đối tượng và nội dung cần xử lý.
Nhờ đó, các bên có thể trao đổi vấn đề phối hợp mà không cần liên tục truyền những tệp mô hình .RVT dung lượng lớn. Đây là một ví dụ cho thấy OpenBIM không chỉ xoay quanh việc chuyển đổi mô hình IFC mà còn hướng đến quy trình cộng tác và trao đổi thông tin hiệu quả.
Hiểu đúng mối quan hệ giữa Revit và OpenBIM giúp doanh nghiệp xây dựng quy trình BIM linh hoạt, tăng khả năng trao đổi dữ liệu và phối hợp hiệu quả giữa các phần mềm. Revit đóng vai trò tạo lập mô hình, trong khi OpenBIM với IFC, BCF và các tiêu chuẩn mở hỗ trợ kết nối dữ liệu xuyên suốt dự án.
Nếu bạn muốn học Revit bài bản, triển khai BIM theo quy trình thực tế và nâng cao khả năng làm việc với OpenBIM, hãy tham khảo các chương trình đào tạo Revit và BIM tại Revit Việt Nam. Đây là lựa chọn phù hợp để kỹ sư, kiến trúc sư và doanh nghiệp từng bước chuẩn hóa kỹ năng, quy trình và dữ liệu BIM.
